Σφοδρή επίθεση εναντίον της μεταναστευτικής πολιτικής της ΕΕ εξαπέλυσαν αρχηγοί των χωρών-μελών της Mercosur, οι οποίοι συναντώνται στην Αργεντινή. Οξεία κριτική άσκησε ο πρόεδρος της Βενεζουέλας, Ούγκο Τσάβες, ο οποίος δήλωσε ότι η Ευρώπη με τις πολιτικές που ακολουθεί στην ουσία «νομιμοποιεί τη βαρβαρότητα». Σύμφωνα με τις διατάξεις της ευρωπαϊκής μεταναστευτικής πολιτικής που θα τεθούν σε ισχύ το 2010, οι οικονομικοί μετανάστες που θα εισέρχονται παράνομα σε κάποιο κράτος μέλος, θα αντιμετωπίζουν ποινή φυλάκισης μέχρι και 18 μήνες. Εκτός αυτού, σε περίπτωση που απελαθούν, θα αντιμετωπίζουν το ενδεχόμενο πενταετούς απαγόρευσης εισόδου στα κράτη μέλη. Οι διατάξεις του κοινοτικού δικαίου που θεσπίστηκαν τον προηγούμενο μήνα έχουν πραγματικά εξοργίσει τους ηγέτες των κρατών της Νοτίου Αμερικής και σε κοινή τους δήλωση απέρριψαν «κάθε προσπάθεια ποινικοποίησης της παράνομης μετανάστευσης και την υιοθέτηση τόσο περιοριστικών μεταναστευτικών μέτρων ειδικά για τις κοινωνικά ευαίσθητες ομάδες, τις γυναίκες και τα παιδιά». Παράλληλα τα αντιδραστικά μέτρα που προωθούν οι Βρυξέλλες έχουν προκαλέσει την αντίδραση των Λαϊκών Κινημάτων, της Αριστεράς και ανθρωπιστικών οργανώσεων και στην ίδια την Ευρώπη. Στην κοινή τους δήλωση οι ηγέτες της Λατινικής Αμερικής κατήγγειλαν τον ρατσισμό, την ξενοφοβία, τη μισαλλοδοξία και τις διακρίσεις και τόνισαν την αναγκαιότητα λήψης μέτρων για την καταπολέμηση όλων των παραπάνω. Σύμφωνα με το BBC, τη δήλωση συνυπέγραψαν οι ηγέτες της Αργεντινής, της Βολιβίας, της Βραζιλίας, της Χιλής της Παραγουάης, της Ουρουγουάης και της Βενεζουέλας. Η πρόεδρος της Αργεντινής Κριστίνα Φερνάντες χαρακτήρισε τις διατάξεις απαράδεκτες, ενώ ο πρόεδρος της Ουρουγουάης δήλωσε ότι «κανείς δεν μεταναστεύει για αστείους λόγους, παρά μόνο για σοβαρούς οικονομικούς». Εκατοντάδες χιλιάδες μετανάστες από τη νότια Αμερική εργάζονται σε ευρωπαϊκά κράτη και πολλοί εισέρχονται σε αυτά παράνομα.